RADİASİYA PROBLEMLƏRİ İNSTİTUTU
AZƏRBAYCAN MİLLİ ELMLƏR AKADEMİYASI
FİZİKA-RİYAZİYYAT VƏ TEXNİKA ELMLƏRİ BÖLMƏSİ
| AZE | ENG | RUS |

Elmlər doktorları

Cəfərov Elimxan Suleyman oğlu

Cəfərov Elimxan Suleyman oğluAnadan olduğu yer: Erm. SSR Kalinino r-nun Soyuqbulaq kəndi

Təvəllüdü: 09.04.1955

Təhsili: S.M.Kirov adına Azərbaycan Dövlət Universiteti, Fizika fakültəsi

Elmi dərəcəsi: Kimya elmləri namizədi, biologiya elmləri doktoru

Elmi rütbəsi: Professor

Namizədlik (PhD) dissertasiyasının mövzusu:
- ixtisas şifri və ixtisasın adı: 01.04.17 – "Kimyəvi fizika (o cümlədən yanma və patrlayış fizikası)"
- mövzunun adı: İnsan zərdabı albuminində struktur çevrilmələri

Doktorluq dissertasiyasının mövzusu:
- ixtisas şifri və ixtisasın adı: 03.00.02 – "Biofizika"
- mövzunun adı: Tritiumla nişanlama metodunun nəticələri əsasında insan zərdabı albumininin fəza quruluşu

Çapdan çıxmış elmi əsərlərin ümumi sayı: 136 (43 məqalə, 2 monoqrafiya, 2 dərs vəsaiti)
- xaricdə çıxmış elmi əsərlərin sayı: 18
- beynəlxalq bazalarda referatlaşdırılan və indeksləşdirilən jurnallarda çap olunan məqalələrin sayı: 10

Müəlliflik şəhadətnamələrinin və patentlərin sayı: 2

Kadr hazırlığı:
- fəlsəfə doktorlarının sayı: 4
- elmlər doktorlarının sayı 1

Əsas elmi nailiyyətləri:
1. Qan plazmasının əsas zülallarından olan albuminin fəza quruluşunun tədqiqi ilə məşğul olmuş və tritiumla nişanlama metodunun köməyi ilə, ilk dəfə olaraq, molekulun səth sahəsini, polipeptid zəncirin bükülmə və molekulun səthinin kələ - kötürlük əmsallarını müəyyən etmişdir. Həmçinin zülal molekulunun səthində “hidrofob ciblərin” olması ideyasının ilk dəfə təcrübi təsdiqini verə bilmiş, makromolekulu intakt domenlərə bölməklə, həm domenlərarası əraziləri tətqiq etmiş, həm də riyazi hesablama yolu ilə molekulu təşkil edən domenlərin sayını müəyyənləşdirmişdir.
2. Abşeron yarımadasının radionuklidlərlə lokal çirklənmə zonalarından birində (Romanı yod zavodunun ərazisində) radionuklidlərin keyfiyyət və kəmiyyət tərkibini müəyyənləşdirmiş, onların həm torpağın ayrı - ayrı profilləri üzrə, həm də üfiqi müstəvidə yayılma areallarını və “torpaq - bitki” zənciri üzrə miqrasiya xüsusiyyətlərini öyrənmişdir. Həmçinin də ərazini çirkləndirən radionuklidlərin yaratdığı ionlaşdırıcı şüalanmanın xroniki təsir şəraitində yabanı halda formalaşmış ot bitkilərinin biomorfoloji və reproduktivlik xüsusiyyətlərinə, bu şəraitə həssas olan fotosintez prosesinə və bitkilərin antioksidant müdafiə sisteminin fəaliyyətinə təsirini tədqiq etmişdir.

Elmi əsərlərinin adları:
1. Э.С. Джафаров, Л.А. Алиев, А.В. Волынская, Ю.М. Румянцев, А.В. Шишков. Новый «экспрессный» метод получения меченного тритием сывороточного альбумина человека. Изв. АН Азерб. ССР, Серия биол. наук, 1984, №5, с. 112-116.
2. Э.С. Джафаров, Л.А. Алиев, А.Ю. Скрипкин, А.В. Волынская, А.В. Шишков, Л.А. Баратова, В.И. Гольданский. Исследование пространственной структуры сывороточного альбумина человека методом тотальной тритиевой метки. Изв. АН Азерб. ССР, Серия биол. наук, 1985, №3, с. 102-110.
3. А.В. Волынская, А.Ю. Скрипкин, Э.С. Джафаров, Ю.М. Румянцев, А.В. Шишков, В.И. Гольданский. Определение доступной поверхности молекул лизоцима и сывороточного альбумина человека методом тритиевой метки. Молек. биол., (Москва), 1985, т. 19, с. 1294-1300.
4. Э.С. Джафаров, Л.А. Алиев. Влияние 8 М мочевины на структуру сывороточного альбумина человека. Исследование методом тритиевой метки. Изв. АН Азерб. ССР,Серия биол. наук, 1988, №5, с. 32-36.
5. Э.С. Джафаров, Л.А. Алиев. Влияние ионогенных детергентов на структуру сывороточного альбумина человека. Исследование методом тритиевой метки. Изв. АН Азерб. ССР, Серия биол. наук, 1988, №6, с. 24-30.
6. Э.С. Джафаров, Алиев Л.А. Структура и конформационные особенности сывороточного альбумина. Баку, Изд-во «Элм», 1990, 204 c.
7. Э.С. Джафаров. Зависящие от рН конформационные переходы сывороточного альбумина человека. Исследование методом тритиевой метки. Молек. биол., (Москва), 1991, т. 25, вып. 5, с.1412-1417.
8. Э.С. Джафаров. Исследование структуры сывороточного альбумина человека, свободного от жирных кислот, методом тритиевой метки. Молек. биол., (Москва), 1992, т. 26, вып. 1, с. 168-172.
9. Э.С. Джафаров, Л.А. Алиев. Протеолитическое расщепление сывороточного альбумина человека, меченого тритием. Изв. АН Азерб., Серия биол. наук, 1996, №1-6, с. 127-131.
10. E.S. Dzhafarov. Study of interfaces of between subunits of human serum albumin by tritium labeling method. Turkish J. of Biology, 2000, v. 24, pp. 345-351.
11. Э.С. Джафаров, Л.А. Алиев. Исследование внутримолекулярной упаковки молекулы сывороточного альбумина человека методом тритиевой метки. Изв. АН Азерб.,Серия биол. наук, 2000, №1-3, с. 21-27.
12. Э.С. Джафаров. Исследование структурных изомеризаций сывороточного альбумина человека, вызываемыx ионами водорода, методом тритиевой метки. Докл. АН Азерб., 2000, №4-6, с. 193-200.
13. Э.С. Джафаров. Исследование структурной организации молекул сывороточного альбумина человека методом тритиевой метки. Изв. АН Азерб., Серия биол. наук, 2001, №1-3, с. 32-41.
14. Э.С. Джафаров. Доступные поверхности N- и С- концевых больших фрагментов сывороточного альбумина человека при рН 3,5. Исследование методом тритиевой метки. Изв. АН Азерб., Серия биол. наук, 2001, №4-6, с. 36-41.
15. Э.С. Джафаров. Исследование механизма кислотной структурной изомеризации сывороточного альбумина человека на основе его больших фрагментов. Докл. НАН Азербайджана, 2002, №3-4, с. 178-187.
16. Э.С. Джафаров. Исследование доменной структуры макромолекул радиоизотопным методом. Проблемы энергетики, 2003, №-3, с. 51–56.
17. Э.С. Джафаров. Конформационные особенности сывороточного альбумина человека на основе данных метода тритиевой метки. Изв. НАН Азерб., Серия биол. наук, 2003, №3-4, с. 179-183.
18. E.S. Dzhafarov. Study of interfaces of between subunits of human serum albumin by tritium labeling method. Turkish J. of Biology, 2000, v. 24, pp. 345-351.
19. E.S. Cəfərov. İnsan zərdabı albumininin funksiyaları, quruluşu və konformasiya çevrilmələri. Bakı, «Elm» nəşriyyatı, 2003, s. 126.
20. E.S. Cəfərov, C.R. Orucova, A.K. Cəfərli. Kiçik dozalı γ-radiasiyanın dəvətikanı və qoşayarpaq bitkilərinin biomorfoloji, reproduktivlik və və rezistentlik xüsusiyyətlərinə təsirinin tədqiqi. «AMEA-nın Xəbərləri (Biologiya Elmləri) jurnalı, 2005, №3-4, s. 168-173.
21. E.S. Cəfərov, C.R. Orucova. Kiçik dozalı ionlaşdırıcı şüalanmanın bitkilərin vegetasiya dövrünün müxtəlif mərhələlərində fotosintez prosesinə təsirinin tədqiqi. AMEA-nın Məruzələri, 2006, LXII cild, №5-6, s. 90-98.
22. Дж.Р. Оруджева, Э.С. Джафаров. Некоторые особенности распределения природных радионуклидов в разных органах растений, произрастающих в зоне повышенного радиационного фона. Радиационная биология и радиоэкология, 2007, т.47, №2, с. 241-246 (Москва).
23. A. Jafarly, E. Dzhafarov. Research of the activity of Chlorophyllase in plants growing in the high radiation background zone. Radioprotection (Paris), vol. 43, №5 (2008), p. 210.
24. Э.С. Джафаров, А.К. Джафарлы. Исследование синтеза хлорофиллов на основе изучения активности ферментов антиоксидантной защиты растений. Вестник Ужгородского Национального Университета, 2010, вып.27, №1-4, стр. 1-4.
25. Э.С. Джафаров, А.К. Джафарлы, Дж.Р. Оруджева, Г.Г. Бабаев. Влияние повышенного радиационного фона на содержание фотосинтетических пигментов в листьях дикорастущих растений на территории Бакинского завода по производству йода. Вестник Украинского общества генетиков и селекционеров, 2012, том 10, №2, стр. 224-234 (Киев).
26. Э.С. Джафаров, Г.А. Годжаева, Г.Г. Бабаев, Дж.Р. Оруджева. Изменение содержания флавоноидов, каротиноидов и антоцианов ALHAGI PSEUDALHAGI (BIEB.) в условиях хронического облучения природных радионуклидов. Вестник Украинского общества генетиков и селекционеров, 2012, том 10, №2, стр. 214-223 (Киев).
27. Э.С. Джафаров, Г.А. Годжаева, А.К. Джафарлы, Г.Г. Бабаев, Дж.Р.Оруджева. Изменение содержания отдельных элементов антиоксидантной системы защиты ALHAGI PSEUDALHAGI (BIEB.) в условиях хронического γ-облучения. Журнал «Вопросы радиационной безопасности», 2013, №3, стр. 12-24.
28. E.S. Cəfərov, A.K.Cəfərli. Yüksək radiasiya fonu şəraitində bitən dəvətikanı və qoşayarpaq bitkilərinin yaşıl yarpaqlarından ayrılmış toxumalarda xlorofillaza fermentinin aktivliyinin təyini. AMEA-nın Xəbərləri (Biologiya elmləri.), 2010, cild 65, № 3-4, s. 79-84.
29. G.Ə. Abdullayeva, E.S. Cəfərov, H.Q. Babayev, C.R. Orucova. İonlaşdırıcı şüalanmanın xroniki təsiri şəraitində dəvətikanı (Alhagi Pseudalhagi) bitkisinin yarpaq və çiçəklərində vegetasiyanın müxtəlif mərhələlərində antosian, karotinoid və flavonoid piqmentlərinin toplanması. AMEA-nın xəbərləri (Biologiya və tibb elmləri), 2012, cild 67, №2, səh. 118-122.
30. E.S. Cəfərov, A.K. Cəfərli, G.Ə. Abdullayeva, C.R. Orucova, H.Q. Babayev, AMEA-nın müxbir üzvü A.A. Qəribov. Dəvətikanı bitkisinin inkişaf mərhələsindən asılı olaraq radioaktiv şüalanmanın müxtəlif dozalarda fotosintentetik piqmentlərin miqdarına təsirinin tədqiqi. AMEA-nın Məruzələri, 2012, №6, Cild LXVII, səh. 99-107.
31. E.S. Cəfərov. Fizika. Abituriyentlər üçün vəsait. Bakı, Elm. 2013, səh. 298.
32. E.S. Cəfərov. Radiobiologiya. Bakı, Elm. 2014, səh. 324.

Respublika, beynəlxalq və xarici ölkələrin elmi qurumlarında üzvlüyü: “Radiobiologiyanın müasir problemləri” üzrə Beynəlxalq Şüranın üzvü (Moskva ş.).

Pedaqoji fəaliyyəti:
2007–ci ildən Sumqayıt Dövlət Universitetində müəllimlik fəaliyyəti ilə məşğuldur. Universitetin “Ekologiya və Təbiətdən İstifadə” kafedrasının professorudur.

Təltif və mükafatları: 2005-ci ildə biologiya elmləri sahəsində xidmətinə görə AMEA-nın Rəyasət Heyətinin Fəxri Fərmanı ilə təltif olunmuşdur.

İş yeri və ünvanı:
AMEA-nın Radiasiya Problemləri İnstitutu, AZ1143, Azərbaycan Respublikası, Bakı ş., B.Vahabzadə küç.,9

Vəzifəsi: Radiobiologiya laboratoriyasını müdiri

Xidməti tel: (+994 12) 5102681
Ev tel: (+994 12) 5450122
Mobil tel: (+994 50) 6344860

E-mail: e_dzhafarov@rambler.ru